O linchamento público que estes días sofre Yolanda Castaño culmina a lenta xestación dunha maquinaria perversa e anónima.
Coa poeta compostelá teño dúas relacións que ocasionalmente conflúen. A máis valiosa é a amizade, un regalo do que me honro porque Yolanda Castaño sabe sempre estar á altura do que se espera nas persoas onde depositamos a confianza. A outra relación, que poño en segundo lugar pero tamén aprecio polo moito que un dá aprendido, é literaria. O que significa tamén cultural e significa tamén política.
Os amigos de Yolanda xa facemos o pouco que está a noso alcance para que toda esta vaga de estrume chegue ao mar e ocupe o seu sitio na historia, máis ben minúsculo. Así que vou falar, con licenza, como compañeiro. Na cultura galega hai discrepancias, polémicas, mesmo aversións persoais. Practicamente nunca, que eu lembre, rebordan os límites dunha convención desas que non se asinan.
Nunca rebordara até estes días. Acubilladas en nicks, varias persoas decidiron culminar un proxecto de demolición contra a personaxe pública e privada Yolanda Castaño. Que esa personaxe resista en pé –ha resistir– e que a persoa aguante como pode non resta gravidade ningunha ao vendaval.
As personaxes públicas son e deben ser criticadas. Iso carece de límites no que atinxe ao estético, ao político e ao que ten de persoal a imaxe escollida por cadaquén para comparecer nos medios.
Todo comezou así, coma unha cuestión de críticas ao atrezzo da personaxe. Os anónimos escribían pola rede se lles parecía guapa ou non, se a súa actitude lles parecía correcta ou non. Os anónimos ampliáronse ao profesional: se facía ben ou mal cobrando por traballar aquí e aló, se cobraba moito ou pouco. Até este punto eu, calquera, podía argumentar o que lle dese a gana, situarse no bando oposto, matizar ou condenar sen paliativos. Os anónimos teimaron: tanta presenza pública ulía a arribismo; en calquera caso, unha consideración subxectiva aínda que mal intencionada. E así, durante anos, insidiosamente, máis e máis anónimos foron esvaecendo a pequena fronteira que hai entre un desacordo estético ou político, un xuízo moral e unha condena sen xuízo onde a mentira ten barra libre e o fin xustifica os medios.
Os anónimos competiron a ver quen escribía o insulto máis besta. O altar terrible da posmodernidade consegue que, incluso nun país onde todo o mundo se acaba coñecendo, as persoas (non só as famosas) se convirtan en artefacto dixital. A consigna vén sendo: se sofre, que lle dean, e se escribo unha falsidade que a desminta nunha roda de prensa.
Que a vítima fose muller facilitaba a lapidación. É un síntoma para anotar: as peores mamalonadas que lle caeron a Castaño nunca se usarían para denigrar unha personaxe pública masculina, coide ou non a súa imaxe, pida ou non diñeiro por desenvolver o seu choio (como fan os fontaneiros e os deseñadores de tulipas), teña ou non éxito. Si es que van provocando, neno. Éche coma a norteamericana esa, a atleta da pértiga: se está boa e sae na tele, que se foda.
A Yolanda non a amolaba a brincadeira interactiva de poñer e quitar modeliño. Comentámola por teléfono, acórdome ben, cando saíu na rede, aínda que creo que a min me fixo máis coña ca a ela. Aduaneiros sem Fronteiras, web de nome xenial e momentos intrépidos, con cuxas caricaturas tod@s nos temos rido nalgunha ocasión (Xosé Ramón Reboiras Noia non puido celebrar a que lle dedicaron porque foi dos que apostou a vida e perdeu para outros poderen, por exemplo, facer caricaturas), Aduaneiros, dicía, virou habilmente a súa responsabilidade á hora de manter na rede os insultos -e non é que lles faltasen meses para eliminalos- e invocou un ataque contra a liberdade de expresión. O mundo do rivés. Esquecemos a materialidade das palabras e o carácter case sagrado dalgunhas delas até que petan na nosa porta. Entón si que si, acudimos ás maiúsculas e acusamos a quen chama de non facelo con tres toques serenísimos, pedimos elegancia, respecto e deportividade.
E que opinas do fundo da questom? O tema Sargadelos. Ou se calhar a jogada que lhe fizeram a Diaz Pardo e menos importante do que quatro anonimos na internet?
Comparto totalmente o que traslada Xabier. Pareceme unha visión afouta e realista nun momento de relativismo como o actual.
Gracias Cordal pola túa valentía
pareceme excesiva a comparación coa a atleta da pértiga, Yolanda nunca chegará tan alto!!
Non concordo para nada co artigo. Falar de unha maquinaria perversa e anónima e de linchamento mesturando todo é caer na xeralización e na simplificación. Eu persoalmente estou moi en desacordo co xeito de levar o asunto que tivo YC e ainda que respeite que traballe onde queira ela ten que aceitar que a chamen cambiachaquetas, porque as persoaxes públicas están suxeitas a crítica. Eu nunca a chamaría burra peideira e ainda menos ás costas.
E o feito de facelo cun alcume e non co nome real recoñezo que favorece o insulto por parte dos trolls, porén para min identifícame ante mais xente na rede asinar co meu alcume que co nome que hai no meu DNI e mesmo lle pasa a moitos blogueiros galegos deses que forman a 'maquinaria do mal'.
Non gosto da imaxe pública de YC (non a coñezo persoalmente), e creo que non foi moi avispada -nin ela nin o se avogado- con esta cuestión. Pero está tamén moi claro que foi utilizada de forma vitimista polos Aduaneiros -a quen admiro e de quen gosto moito- que xa tiñan a web na UCI e que aproveitaron a metedura de pata de YC para darse un baño de gloria blogueira e palurda anunciando o seu peche.
Caro Cordal:
Eu discordo completamente do linchamento que se lhe está a fazer a Yolanda, mas considero que a sua actuaçom (e a do seu advogado) neste caso nom foi correcta para com os Aduaneiros. Suponho que nom deves conhecer os diferentes comunicados destes e a carta do advogado que acabarom por reproduzir
Aclarémonos: se Yolanda Castaño suscitou unhas críticas e descualificacións aldraxantes, que o fixo e moito máis nos bares, nas librarías e nas salas de profes dos instis ca en Aduaneiros, debeuse en boa medida a factores que teñen que ver co posicionamento ideolóxico, a orientación sexual e o xénero, e que demostran a baixa calaña da sociedade galega (incluso ou sobre todo da progre).
Pero iso, prezado Cordal, non ten que ver con chamar por un avogado pra solucionar un problema que se debería amañar falando. E tampouco con que non mude con claridade o seu posicionamento logo do seu erro (se considera que foi un erro).
Corto e colo um post do blog que indica #7, com o que concordo:
"Isto non demostra que a cultura galega está viva. Demostra que o lercheo galego está máis vivo ca nunca. Demostra que YC non ten nin idea de marketing (aínda que ela crea que si). Demostra que os Aduaneiros son máis listos e aproveitados do que parecían a simple vista. Demostra que o blogueirismo é unha enfermidade viral -e corporativista- coma outra calquera. Demostra que o vitimismo segue a funcionar como estratexia. Demostra que os blogueiros cren que son os gardiáns da liberdade de expresión."
A animación de ASF eu entendo que facía alusión á tan coñecida expresión de "cambia-chaquetas" e non era en ningún modo sexista. Si o son moitos dos comentarios censurábeis que non foron moderados no site. Podo entender que Yolanda se incomodase pero non que recurrise á ameaza xudicial sen contactar primeiro directamente cos responsábeis da web para amañalo "polas boas". (Tentouno sequera?) E os ASF "pasáronse de listos" empregando o victimismo para xustificar o peche dunha páxina na que xa non tiñan interese en traballar. Mágoa de "crispación" innecesaria.
UUUUUUUUUUUH, son un anónimooooo! agora iremos por ti, Cordal!!
Desta volta, non podo estar dacordo contigo, Cordal. Entendo (e aprezo) que acudas na axuda dunha amiga. As lealdades dese estilo son obrigadas. Mais creo que o péndulo da razón tira máis cara AsF que cara Yolanda...
Non somos quen para xulgar á xente, certo. Anque os humoristas poñen o dedo na chaga das hipocresías captadas nas figuras públicas. Cousa que Yoli é. Nin vou a facer eu ditirambos por Díaz Pardo, que terá claroescuros, como a pintura de Caravaggio. Pero a hipocresía...
Por suposto, o tema desprázase a partir dunha postura de molestia cara os 'comentarios non moderados'. Sen dúbida os había inoportunos, algún incluso sexista e estúpido. Mais non falar cos administradores e sacar aos avogados parece a min, e a todos, excesivo. Ese torpe manexo só levou ao que Yolanda querería evitar: publicidade negativa contra sí mesma.
Que Yoli é unha figura pública, e suxeita a crítica (das boas e das malas; e tamén das mezquinas) é algo inevitábel, e tampouco ven axudado por moitos rasgos da 'persona' (refírome á 'máscara', ou rol/personaxe que a artista adoptou) que agora cobran factura, non por ruín e fea, menos agardábel.
Doutra banda, atopo pavero que recurrades, como sempre, a Teorías da Conspiración (xa parece isto o 11 M no Mundo), con campañas na sombra para atacar á diva seguindo escuros intereses machistas ou de puro egoísmo e envexa, elemento da nosa volkgeist nacional (iso soa a Pérez Reverte). Que a autora se vexa cuestionada tanto pola calidade dos seus productos como pola súa privilexiada posición no noso sistema literario, que fomenta ata a saciedade dende tódolos premios e circos a lexión de pequenas yolandiñas nun puxo nen ten pintas de poñer en perigo os seus privilexios...
Non concordo Cordal. Como podes afirmar que unha persoa que esixe, cun avogado, a retirada dunha caricatura "LIGHT", -por moito que agora diga que só quería retirar os comentarios-, non ataca a liberdade de expresión??
Dáme a min que o que acontece é que somos moitos os que NON gustamos da obra literaria e/ou das actuacións públicas desta persoa. E claro, entre os que critican hai machistas, gais, mulleres, homes carecas, adolescentes formados e descerebrados totais, DE TODO. Imaxino que sentir ese rexeitamento da sociedade en que estás inserido debe foder e levar a actuacións desmedidas como a do avogado...
Primeiro: Mahoma
Depois: Os príncipes de Asturias, futuros reis das espanhas se nada o remedia.
E agora: Iolanda Castaño.
Nena, sí que chegaches alto!
Non estou dacordo con vostede Cordal. Xa veredes como ao final isto acaba sendo unha cuestión de xénero e ideoloxía.
YC, porque quere e porque fixo todo o posíbel, é unha figura pública. A caricatura dos aduaneiros representaba a opinión maioritaria que a xente tiña dela no asunto Sargadelos. Como figura pública que NON PROCURA o anonimato, ten que ter presente o positivo e o negativo que a fama acarrea.
Puido facelo todo doutro xeito, pero procurou o peso da xustiza -e aínda por riba castelánfalante- para defender a súa imaxe no canto de procurar outros medios. E aínda por riba, mentíu ao respecto. Está nunha postura indefendíbel.
Ou non será que Cordal ten dous problemas de fondo con aduaneiros:
1- a caricatura que fixeran dun dos heroes da FPG en plan Bruce Lee.
2- que sexan reintegracionistas.
????
Vai mais por aí (#16), Serbia. Adivinho que o Cordal odeia os reintegracionistas. Mas é problema seu.
Gosto dos aduaneiros. O da Iolanda pareceu-me que nom tinha nada de psrticular, pareceia-me tam inocente que se fora eu ficaria contente. Nunca partricipei nos fóruns dos aduaneirossemfronteiras nem sei de que iam, porém a demanda de Iolanda a meio de advogado aos aduaneiros parecu-me uma grande parvada, um oprneo da época do cio. Penso que os amigos tem que dizer-lhe isso a Iolanda que a demanda é uma parvada, e nom é simpático ficar de parva, e deixar de procurar nom sei que na defesa dela..... porque um fica tam perdido como o autor do presente artigos
Non concordo Cordal,
YC é diglósica e dá consellos de como falar galego e de falalo sempre.
YC fíxolle unha xogada trapeira a Isaac Díaz Pardo, a Ediciós do Castro e á memoria histórica que representaban. Non ten perdón.
YC non é máis ca outros para non ser aldraxada. Se é unha personaxe pública peculiar por como ela é, non lle ceiba nin dios de ser aldraxada como é Otegui, Zapatero, Aznar ou mesmo ti nos teus artigos de Vieiros.
YC representa unha litetatura a discutir na calidade. Os teus colegas das Redes poderancho afirmar, que son moitos e moitas.
YC anda con avogados, ameazas de denuncias e quere máis protagonismo por uns comentarios nunha web. Unha pesoa axeitada non fai esas cousas. Directamente, pasa e que cada quen faga o que lle pete. Tamén teñen insultado a Ferrín e non saes na súa defensa. Ferrín tampouco entraría nesas cousas. Como tampouco o faría un literato/a con personalidade.
Clodio.
Não Cordal, não.
Ninguém gestou o linchamento premeditado de Iolanda. Ela mesma se auto-lapidou.
Igual o linchamento premeditado era aos audaneiros e virou para YC. Isso de ser reitegrata cria muitos enemigos. Não seria mais lógico sentir-se aldrajada quando saiu o cartaz ou os comentários que meses mais tarde?
Ela, como o resto dos mortais é livre, e essa liberdade implica assumir os seus actos, e as conseqüências dos mesmos. Se a gente os critica, que cale ou que se defenda. Por sorte ainda não nos roubarom de todo a capacidade de ser críticos, e além de algo anecdótico o que realmente cria a polémica é o facto de que uma pessoa por sentir-se ofendida, ainda que seja com razão, pretenda censurar, e mais quando é alguém do mundo da cultura, que se supõe terá outros recursos.
Ninguém, agás ela, lhe deu a mais mínima importância as burradas que ali alguém deixou. Os internautas não somos tolos, meu, sabemos distiguir os comentários sérios dos que não o são, e a merda do que não é merda. Aos brutinhos que escreveram aquelas toladas, vós mesmos os estais a publicitar.
As maioria das pessoas que a estamos a criticar nestes dias não somos sexistas, nem cãos carronheiros, nem temos motivos persoais para carregar contra ela, nem sequera temos nada contra ela.
Mas estamos até o caralho do politicamente correcto e de viver num país onde cada vez se fala de menos cousas e cada vez ainda se pode falar de menos.
Se o problema são os insultos, é uma infantil. Se o problema de fundo é Sargadelos, que se foda.
Se qualquera que tem um foro ou um blog é responsável dos comentários ali expostos, e tem que seleccionar os que são politicamente correctos dos que não,
qual é o baremo?
para que se permite escrever livremente?
para depois apagar o que não interessa?
os foros necessitão um webmaster-censor?
tão perigosas são as palavras?
tão aldrajada ficou?
Iolandinha igual vê demasiado a Salsa Rosa na televisão. Se quere ser uma pessoa pública ao jeito de aquela fauna, demandando, com comunicados, victimismos, etc, etc, pois igual não recolhe muitas simpatias.
Dixeron:
"#16 hai 19 horas e 58 minutos serbia
Ou non será que Cordal ten dous problemas de fondo con aduaneiros:
1- a caricatura que fixeran dun dos heroes da FPG en plan Bruce Lee......."
Iso non existia na altura na que asasinaron a Moncho Reboiras, U e PSG eran, e dos segundos non que creo que fose.....
Como xa dixen o asunto esta eleado e o debate é un patético proceso no que se mesturan individualismo, sexismo, arribismo, papanatismo, hiperenxebrismo, isolacionismo reintegracionismo....e moitos eumismos.
Que calen tod@s e ergan de novo a barreira @s aduaneir@s. Diaz Pardo a debuxar, Castaño a escreber e presentar, Cordal a ensinar, @s avogad@s a adicarse a cousas relevantes (que parecen do "bufete" de Ally MacBeal), e a facer País....que mentres o galego morre non podemos perder o tempo en chorradas.
Saúde Patria e sentidiño, que o de Reboiras serva para algo.....
Como ta tenho comentado, prezado Xabier, as circunstâncias pessoais (amizades, militância, formação, etc.) são um garante de que todas as reflexões sejam subjectividade. Dito isto, assinalar o que é objectivo, quer dizer, 'tal qual é' e não sujeito ao debate, parece complicado.
Mas nesta polémica nem tudo é branco ou negro. Verei de ser o mais simples (mas não simplista) possível:
1.- Não existe uma campanha pública contra a senhorita Yolanda Castaño. É um vitimismo absurdo acreditar em conspirações "porque é mulher". Sejamos sérios: a YC personagem não é tão interessante como para ninguém se molestar em fazer uma campanha na sua contra.
2.- Ligando ao do interesse, e como já apontou X. Manuel Pereiro no seu blogue, andar a procurar constantemente sobre um próprio no Google pode trazer muitos desgostos.
3.- A senhorita YC, como personagem público e como bem assinalas, pode e deve ser objecto de crítica. Mas, e nisto concordamos, uma cousa é a crítica (inteligente, por certo, no caso alfandegário) e uma outra é a desqualificação basta de muitos dos comentários vertidos no blogue de AsF.
4.- Assinalas que os Aduaneiros tiveram muito tempo para apagar os comentários ofensivos. Bem é certo que em sete meses algo se poderia fazer, mas repara numa cousa: se cada artigo nesse blogue (desenho, animação em flash, etc.) recebe de média mais de 30 comentários (e ao redor de 200 no que atinge ao post sobre YC), compreenderás que ao se passarem 7 meses resulte complicado fazer um seguimento de todos eles.
5.- Chegados a este ponto, se a aludida realmente se sentiu ofendida, o que faria qualquer pessoa sensata é intentar pôr-se em contacto directamente com a fonte da qual procede a ofensa. Neste caso, o blogue dos AsF...
6.- ... no entanto, e até o momento nenhuma das partes disse o contrário, recorreu-se directamente ao advogado. Quando isto sucede, concordarás, é que se trata de uma medida de pressão, de coacção, e não de uma simples petição pessoal. E quando o letrado já assinala que deves eliminar não só a ofensa (os comentários), mas também a crítica (o desenho), e ademais insta a que se faça em determinado prazo... não parece algo muito amigável.
7.- Onde trabalhe e como ganhe a vida Yolanda Castaño não deve importar a ninguém. Ora, quando se trata do ente público (pago por todos e todas), a crítica a um personagem que já era público (valha redundância) pode e deve ser o duplo. Ora bem, isto nunca pode amparar a ofensa, a calúnia e o insulto bastos. Se o dia de amanhã YC decidisse escrever só em espanhol ou passasse a escrever poesia com chave política conservadora seria o seu problema e poderia-se criticá-la, mas nunca insultá-la.
8.- A referência a Moncho Reboiras parece-me demagógica. É certo que ele, como libertário, morreu numa situação de ausência de liberdades. Portanto, as (relativas) liberdades de hoje são consequência da luita de Reboiras... e de muita outra gente, anterior e posterior a ele. E graças a essas liberdades podem criticar os Aduaneiros (podiam), e graças a elas, não esqueçamos, é que Yolanda Castaño pode publicar livros que outrora seriam qualificados como "obscenos y blasfemos".
9.- Por último: foi exagerada a medida de fechar todo o blogue? Haverá opiniões para todos os gostos, mas coloco a bola no telhado dos poetas. Ponho a mão no lume, sem medo de me queimar, a que se a ti che censurassem uma só página de um livro, negarias-te a publicá-lo. "Ou tudo ou nada". Será possível que esteja errado? Duvido-o.
Pois é o mesmo que fizeram os Aduaneiros e não vejo por algures a campanha de acoso.
CONCLUSÕES
1.- É possível que os AsF puderam ter feito "algo mais". É responsabilidade de um administrador velar polo conteúdo do seu sítio, mas também as pessoas individuais (os pailãs que insulataram burdamente a poetisa YC) deveriam ter mais sentidinho. Se de algo podem ser acusados é de certo desleixo, mas já digo, era só comunicar-se com eles directamente (e não através de um advogado, digo eu).
2.- Nesta polémica há dous ofendidos. A primeira, Yolanda Castaño, à que se insultou de forma imperdoável nos comentários, mas que geriu a situação com mui pouco tacto. Da mesma forma que cuida os seus poemas e se dedica ao seu trabalho, poderia e deveria também cuidar as suas formas no tratamento com a gente. Igual que comentastes telefonicamente este tema, bem poderia tê-lo feito com os autores dos AsF que, ao contrário que os autores de outros blogues, são o suficientemente conhecidos como para não lhe resultar difícil a comunicação.
3.- Nesta polémica perdem todos. TODOS. Perdemos os visitantes do blogue. Perde a internet galega. Perde o exíguo universo humorístico e auto-crítico galego. Perde Yolanda Castaño (cuja imagem pública se vê deteriorada). Perdem os AsF, porque alguém os vê como mão-negra ou instrumento de conspiração. E perdedes também quem decidistes/decidimos molhar-nos sobre este tema tão enlamado e cheio de espaços grises e pouca clareza.
PAZ E CORDURA.
O início do anterior comentário meu deveria ser "como JÁ...".
Sobre #17, aclarar que, até onde sei, Xabier Cordal não odeia os reintegracionistas, portanto não é isso o que move o seu comentário sobre AsF.
Caramba, Galeguzo, se há algo que a CastaÑo faz é cuidar "as formas"...
Não acho que tenha "gerido mal" o assunto. Levou-no bem, tal como ela pretendia.
Não se pode crer a ideia de que está surpresa pela reação de ASF. Se a ela um advogado lhe obrigasse a deixar de escrever um verso, editaria o livro igualmente?
Se o final vai ser que YC é militante da FPG. Se o de Cordal é só un xesto de solidariedade con YC ogallá tamén os tivese notras circunstancias e con outros "persoeiros"...
Aí falaches OBSERVADOR: aquí resulta -polo que dá a enteder Cordal- que hai dous tipos de liberdades de expresión: a súa, a de YC, os literatos, conciencia nacional, que ousa criticar ferozmente pola causa galega, e os inimigos desa conciencia nacional -curiosamente empregando un dos alicerces de nós: o humor, a RETRANCA. Para min Cordal e YC son os neocom que cando o das viñetas de Mahoma defendía aos talibáns, que cando o da Letizia criticaba en Salsa Rosa ao El Jueves... ah carallo: cunha estrela vermella na fronte... pero conservadores, sectarios e moi pouco dados a defender a liberdade que non sexa a súa.
YC criticaba a ASF ou os comentarios publicados no sito de ASF? Porque a súa versión muda. Claro, Cordal, que guai queimar fotos do rei e que mal expresar unha crítica e incluso un insulto -seica ti nunca insultaches aos zipaios, burgueses e capitalistas...- contra a túa amiga-persoeira. Sectarimos roxo, sectarimos aínda así. Outro que para min perdeu o respecto ate o dagora gañado noutros magníficos artigos.
Mellor ter feito as cousas doutro xeito Cordal.
Disse-me uma vez um professor (agora mesmo não lembro quem foi, mas tive poucos professores bons, assim que a escolha reduz-se a dous ou três) que entre as liberdades existentes está "o direito de equivocar-se".
Particularmente, tenho-me acolhido muito a esse direito das vezes que ousei abrir a boca e constantemente tenho matizado ou pedido desculpas após ver que, talvez, me tenha equivocado nalgum tema.
Comento isto em referência a um comentário anterior: "Outro que para min perdeu o respecto ate o dagora gañado noutros magníficos artigos". Cuido que é injusto qualificar uma pessoa por um único artigo. Para isso está o que se chama "trajectória".
Xabier Cordal tem duas grandes virtudes. A primeira, ser um docente de primeiro nível. A segunda, ser capaz de gerar debate. Ambas as duas são enormemente necessárias no nosso zumbificado país e na nossa narcotizada sociedade.
Non galeguzo, non. É xusto nalgúns casos. Cordal ten unha traxectoria de artigos moi atinada cos que critica(ba) á vez que unha serie de cuestións, entre elas a liberdade e a perdida de dereitos na sociedade actual. Un artigo coma este, non meu modesto parecer (e probabelmente estea trabucado) non é só un chícharo negro, é unha contradicción e tamén unha carga de cinismos. Eis o por qué:
1-Todo é digno de ser descalificado: a COPE, o PP, o nacionalismo español AGAS os nosos, a miña amiga, os meus intereses (que non ideas).
2-Galiza é victima de amenazas esternas. Todo o que rompa a nosa harmonía interior perante o inimigo é tamén unha ameaza.
3-O criticábel en moitos persoeiros ideoloxicamente opostos non o é no caso dos meus amigos: o uso do galego no caso YC non é tema nin de mención para Cordal (se fose outro persoeiro si que o faría... o avagoda en que raios mandou a carta aos ASF?).
4-O uso da ideoloxía é un argumento moi feble. Cordal, a YC non á critican por ser muller. Se fose home tamén o farían. (Por certo, e xa postos, se fose gorda, traballaría hoxendía en Sargadelos?)
Se queremos ser unha nación normal, o asunto YC sería algo normal. Para Cordal e moitos é o caso Dreiffus en versión machista no canto de antisemita. (Se fose YC integrante de AGAI, falarías así dela?)
Cordal ten unha excelente traxectoria, pero cunha eiva: para dar lección morais (e algúns dos seus artigos -e por exemplo o seu descurso na Praza do Rei o maio pasado en Vigo no medio da greve do metal- sono) ten que "publicar" co exemplo.
Eu seica Cordal posiciónase neste asunto para crear polémica???
Son simpatizante da FPG.... e para min deixou de ser alguén de "referencia" en tan só unha manchea de liñas. Que lle vou facer se son un quisquilloso!
Serbia, respeito (ainda que não partilhe) o que comentas. Isso sim, só uma apreciação que julgo pertinente: acho lícita a CRÍTICA (sempre que estiver fundada, nada de atirar a pedra e esconder a mão), mas não a DESQUALIFICAÇÃO (geralmente, insulto ou menospreço sem argumentos). Uma cousa é dizer que YC mudou de jaqueta (crítica), e outra directamente insultá-la.
Eu tamén era unha visitante habitual dos aduaneiros e coido que dou distinguido a sátira e o humor do insulto e a aldraxe. Se non me traizoa a memoria, moitos comentarios sobre a Sra. Yolanda só podían ser clasificados no segundo grupo.
Entendo que esta muller esperte antipatías, envexas, carraxe, luxuria, úlcera gástrica ou o que for a cadaquén. E entendo que a rede é libre, como a expresión, que non respeta alfándegas. Mais se se considera un pedófilo a un que carrega videos desas características na rede, tamén se debería considerar un difamador a alguén que insulta na rede.
Disimulen os escrúpulos, meus amigos, pero coido que os blogues e as páxinas webs non deberían protexer a aqueles que devecen por converter o anonimato en inmunidade e impunidade.
O gráfico sobre Yolanda era ben chusco - pero se navegaron por augas profundas nestes últimos meses decataríanse de que o que se fai na rede con esta muller ás veces linda co ciberlinchamento.
E contra iso é contra o que escribiu o Sr. Cordal: non fixo unha apoloxía de YC ou da súa actuación no caso Díaz Pardo, criticou a enorme morea de merda electrónica que se intentou verquer sobre esta muller - e que espero que non chegue a caerlle na cabeza a ninguén nunca, porque as súas dimensións metían medo.
E agora unha pequena reflexión sobre a Artista YC e sobre o caso "Díaz Pardo".
Hai pouco tempo estaba a ler o prólogo da traduciós ao castelán dos "Cantos" de Ezra Pound e fiquei unha hora a refletir sobre un comentario que alí aparecía. Pound foi encarcelado por traidor polos seus compatriotas estadounidenses por colaborar co fascismo italiano e finalmente cumpriu a súa condena nun hospital siquiátrico. Comparábase a súa situación coa de Dante, que exiliado da súa cidade nunha aldea afastada do mundo escribiu a Commedia, que se convertiría no seu pasaporte para a historia. E quen se lembra agora de quen son esas personitas que bolen polo inferno de Dante (ou polo seu ceo), a quen carallo lle importa quén foron na súa vida terreal? Da mesma maneira, tal vez en setecentos anos, os estudosos de Pound terán que recorrer á wikipedia 2700 para saber quen é esa tal Sra. Roosvelt ou ese Stalin, ou ese Mussolini a quen Pound louvaba pola radio. E ollen que Mussolini matou a moita xente.
Dou por feito que un caso tan mínimo e pouco claro como o que nos ocupa (o caso Díaz Pardo - ou o caso Aduaneiros) estarán esquecidos en bastante menos tempo, apostaría que en menos de cen anos. E entrementres, algún mozo ou algunha rapaza galega seguirá repetindo fascinado "...inevitablemente abrir as comportas...", "...un beixo ininterrompido é como beber leite..."
Coido que aqui estanse a manexar conceptos trabucados: para empezar o que acontece non e unha conspiracion orquestada contra a persoa da señora yolanda castaño, iso das conspiracions e "as maquinarias perversas e anònimas" non son màis que chorradas.
En segundo lugar, non sei quen sera mais vitimista neste caso.Porque a señora yolanda encantalle ir diso.Tal vez cre que dando pena vendera mais ou entrara mellor no famoseo.
Con respeito ao primeiro: linchamento? escoiten: yolanda castaño esta sobrevalorada e sobredimensionada por unha maqinaria que cre que alguen que vai con aires pola vida vale mais.Foi premiada, e presentada como diva ê xame diran por que meritos:a sua poesia e normaliña, correcta, comezou imitando a olga novo, sen nengunha anovacion, unha miguelanxa fernan vella pero nova. E os seus artigos xornalisticos dan riso por chorras e convencionais, sempre peloteando. Ideas brillantes?? Non lle coñezo. Esa e a diva da literatura???? home, por favor!!!
consideremola do monton.Non mala, pero tampouco boisima
O do victimismo: aduaneiros sen dubida se aproveitaron da metdura de zoca desta señora, pero anda que ela non. Xa o viña facendo, presentandose a si mesma como aldraxada cando ten un chollo no que gaña cartos, leva gañando cartos e viaxando polo mundo en plan embaixadora da poesia galega unha porrada e anos e sempre aparece citada. Iso e unha victima? Eu creo que e unha literata ofical, unha funcionaria.quere ir de victima porque queda mais van gogh, pero ela vive ben e e considerada. Iso parecemeestupendo, o de que viva ben, pero ha e saber aceptar que non vai ser mais valida por ser mais mona, mais delgadiña, mais peloteira ou mais lesbiana. Ela quere ser marxinal pero soio lle sale ser oficial.
Ela quere ser publica e causar polemica polo que si dela con cousasque polo xeral inventou. A primeia que empezou a falar de si mesma mal foi ela mesma, nas suas poesias.
hai sente mais valida que ela, moito mais, e da que se fala menos ou nada. da sua xeracion danlle mil voltas, por anovadoras textualmente,olga novo, que esta mais esqecida, maria lado, estivaliz espinosa que teñen blogs extraordinarios as duas, ou maria do cebreiro
Non existe peor linchamento que a indiferencia.
Se escoitan ou ven recitar en persona a Yolanda Castaño e a Estibáliz Espinosa ou a María Lado ou a Elvira riveiro verán que estas tres meréndanse con patacas á primeira, por presencia física sobre o escenario e categoría dos textos.
Hai que aceptar que unha personaxe pública é material opinable.
Por certo, #32 moi fráxil, non por ser antipática unha personaxe garante o seu paso á historia. Os versos que citas non me parecen máis recordables que "podes chamarlle a isto voyerismo, eu fago da escritura un ollo que te mira", "estás dentro deste texto, mais non dentro da miña vida" ou "que son pequenas e humildes as mandarinas
que non pretenden ser laranxas", de Espinosa os dous primeiros e de Lado o segundo, respectivamente.
Hai moitos intereses creados para que Castaño sexa protexida do sistema literario galego. Pero coido que nola queren meter con calzador aos lectores e vamos rebelando como podemos.
Estou plenamente de acordo en que Yolanda Castaño non é tan xenial como Olga Novo, pero iso é unha valoración en boa parte subxectiva. O que non acabo de entender é en qué se supón que imita a poesía de Yolanda a de Olga Novo. Coa mesma subxectiviade podo dicir que a min María Lado, se ben me parece unha grande recitadora, a verdade é que como poeta non me resulta normaliña, senón literalmente infumable.
O que tamén dubido é que haxa unha maquinación xudeo-masónica para protexer a Castaño dentro do "sistema literario galego", ese abstractum que de seu é como o misterio da Santísima Trinidade, non tes que entendelo nin saber cómo funciona, só crer que exite.
Penso que Yolanda Castaño gañou moitas simpatías e antipatías dende o comezo da súa carreira, en parte polo estupor con que moitos autores e autoras de máis idade vían cómo unha rapaza de DEZASETE anos era quen de escribir algo con aquela potencia, en parte porque Yolanda Castaño foi a primeira "estrela" da poesía galega, no sentido máis positivo e nese outro do papel de colorinchos. A súa imaxe hipersexuada e a súa maneira de recitar cadraban perfectamente co contido moitas veces erótico dos seus textos, o que fascinaba a moitos e alporizaba a outros tantos (dise por aí, a saber se será certo, que nun Galeuska moitas autoras de máis idade se sentiran aldraxadas polas poses lixeiramente sensuais de Yolanda no escenario). Iso foi unha innovación, porque Fernán Vello será Fernán Vello e escribiría como ela antes ca ela, pero recitando ten menos encanto que darío Villanueva falando de Pérez Galdós. E así é como se crea un mito.
Podemos abrir unha porra agora mesmo, pero eu apostaría a que de aquí en cincuenta anos Yolanda vai ser xa unha lenda viva. (Se non o é xa, porque penso que hai máis blogues a falar dela ca da Penélope Cruz...).
Home, moi-fráxil, creo entón que temos un concepto moi diferente de mito. Se ti opinas que penélope Cruz é unha lenda viva, pois non se fale máis. É que eu non o creo para nada. Se cremos que unha lenda viva está determinada polo número de blogues a falar dela, lenda viva serían Tamara e os concursantes de Gran Hermano.
O teu insistir, un pouco gritón, no dos DEZASETE anos nos que publicoi, a min non me conmove. Moitos autores e autoras escriben maravilhosamente na adolescencia, de feito é a etapa normal na que un comeza a escribir. A diferenza é que ela gañou un concurso a esa idade, como María Lado ou Emma Couceiro con idades semellantes. Que empezara nova non é algo que a diferencie: todos os escritores suelen comezar axiña, inclusive na infancia.
E os primerios libros desa señora tampouco tiñan "a potencia" que ti lles ves.
Por outra banda, dis que a opinión de que Castaño copie a Novo é subxectivo. Naturalmente. Todas as opinións o son, como as que dices ti de imaxe hipersexuada: eu vina recitar no meu instituto e noutras ocasións e xúroche que de hipersexuada nada. Normaliña. Nas fotos si sae moi ben. Pero ao natural gáñanlle en sensualidade Espinosa ou inclusive Antía Otero, aínda que escriba merda copiada. A min confeso que Castaño tenme a sensualidade dun político de dereitas mal levadas. É demasiado política, demasiado, ay que che seduzo, verás. Moi pouco logrado.
a anécdota do galeuzca paréceme inxenua: mulleres aldraxadas por poses sensuais? Pero que vivimos, na época victoriana? Se non hai máis sensualidade e sexualidade porque non se nos ocorre!!! Que non, que a pose erótica xa está moi vista. Lean a Gioconda Belli ou a Sandra Cisneros e verán do que falo.
a pose de ir de víctima tamém está moi vista. de feito, Castaño plaxia claramente a Pizarnik. Que non, que non é nin unha lenda viva, para iso fai falla sustancia, non só vontade.
E mitos, que queren que lles diga, a min o silenzo en torno a figuras brillantes como novo ou espinosa creo que forza máis un mito. De Novo non se sabe nada máis que un escándalo en Franza e poemas intensos, e de Espinosa parécenme brillantes os poemas cibernéticos ou ciberpunks e a súa posta en escena, unha auténtica diva que canta, declama e conmove realmente. Se as viran a todas xuntas, entenderían do que falo.
hai moita pacatería co mito castaño. como hai moito pacato que cre que penélope Cruz por vestir con glamur e saír nas portadas rosas é unha boa actriz e será un mito. Pero miren o caladiña que estivo maribel verdú, peazo actriz que non pon tanto o cu ao servilismo mediático
Ou é que sara montiel, tras conquistar hoolywood, foi un mito da actuación?
Pois algo diso hai. Non hai maquinación xudeo masónica para protexer a castaño na mesma medida que tampouco a hai para difamala. hai que ler algo maís que lercheo para opinar e deixarse deslumbrar menos
de aquí a cincuenta anos a saber quen será unha lenda viva. A señora Yolanda fáltalle talento. pero pode adquirilo a bo prezo, de aquí a cincuenta anos.
Ah, e copiou a Olga Novo o torrente erótico desbordado. que non somos parvos, que non
Ardike, intentarei que nos entendamos. No meu post dicía algunhas cousas en serio, pero outras con - pensaba eu - explícito ton irónico (Vid. a referencia a Penélope Cruz). Para min Yolanda Castaño é unha boa poeta - boa como moitas, non a mellor. Mais penso que as súas opcións a convertirse en "lenda viva" a xulgar polas actuais circunstancias non dependen nin do seu talento, nin da súa moderada sona por mor das súas colaboracións en televisión, senón pola teima visceral e persistente de moita xente en non parar de falar (ou escribir) sobre ela. Se non che gusta a súa poesía, non leas os seus libros, nin vaias aos seus recitais - non hai ningún motivo para torturarse. Tampouco eu vou ver as películas da Penélope Cruz (nin as da Montiel, que o seu encanto kitsch si teñen...).
Mais penso que o que non ten sentido ningún, independentemente do aprezo ou desprezo que lle inspire a cadaquén a Yolanda Castaño, é deixar os miolos botando a lingua a pacer criticando a unha muller á que, ademais, dou por feito que non coñecemos, como se se tratase dun asunto de vida ou morte, como se remotamente nos afectase, insinuando baixezas do calibre de que a Castaño pode acabar "mercando talento" no futuro.
E pasáraseme por alto unha observación moi aguda que fixeches enriba, e é o feito de que "nola queren meter con calzador aos lectores". Parte da función das editoriais consiste en publicitar aos seus autores (é normal) e Yolanda Castaño é unha mestra do escenario mediático e da autopromoción. Iso naturalmente non significa que sexa mellor poeta - pero tampouco peor!.
Na lista dos libros máis lidos en todo o mundo dou por feito que non está Robert Musil e si "O código Da Vinci". Non só por unha maquinaria publicitaria ad hoc, senón porque é un libro accesible a todos os intelectos (unha chorrada, ao meu entender, pero deixeino ás dez páxinas así que tampouco debería opinar). Se aplicas a mesma maquinaria a "O home sen atributos" de Musil ou a "Hölderlin ou a esencia da poesía" de Heidegger, asegúroche que non terás un best seller. A poesía de Yolanda Castaño - aí estamos de acordo, mais haberá quen non - non é tan boa coma a de Olga Novo, pero ten a virtude de ser fácil e accesible para o lector medio (que non é o de Musil nin o de Heidegger, inisto).
Eu tería uns quince anos cando lin o primeiro libro da Castaño. Acababa de ser publicado e lino sen prexuízos, porque o seu nome non significaba nada para min. Gustárame moito. Ao final da miña adolescencia, os textos de Olga Novo, que hoxe me parecen o cumio da poesía galega actual, caíanme das mans. Que será o que lle pase a moita xente que non ten a bagaxe, o costume da lectura de textos líricos que o axuda a un a enfrontarse mellor con libros como "A cousa vermella".
Respecto ao de "hai ler algo máis ca lercheo para opinar", en fin. O estilo é mellor non comentalo. Tanto sobre Yolanda Castaño como sobre Olga Novo, o único que lera ata agora eran os libros asinados por elas. O lercheo cólleo a un sempre por sorpresa, un que che di, outro que che conta. Que eu saiba aínda non se publica prensa rosa sobre o sistema literario galego (mais todo se ha de andar, ao paso que imos). A primeira vez que me deu por escribir algo sobre este tema nun foro ou nun blog foi hai dúas semanas, cando unha amiga estranxeira, que vira recitar á Castaño na Galiza, me pediu que lle pasase algún link con textos traducidos - e desúpeto atopeime co ciberlinchamento no google.
O lercheo, ben mirado, non paga a pena, Se para atacar é ruín, para defender é infrutuoso e unha simple perda de tempo. Así que lisco e déixovos falar a vontade, se desafogarvos nestes foros vos fai máis felices.
Non scriverò più. Adeus.
p.d.: Sen prexuízo do anterior, un derradeirísimo Post. Castaño publicou o seu primeiro poemario, "Elevar as pálpebras" no 1995 ("torrente erótico desbordado", con "Beber Leite" etc.). Olga Novo publicou o seu primeiro poemario "A teta sobre o sol" no 1996. Ou a Castaño ademais dunha maquinaria publiciaria de aghárrate ten a capacidade de desafiar as leis da física, ou é ben difícil que lle copiase nada.
moi-fráxil, estou de acordo en moitas cousas que dis. Iso de que a dona da que vimos falando veña ser famosa por todas as linguas que botan a pacer e a falar dela máis que pola calidade literaria do que fai, que é normaliña, correcta e auspiciada polo que "se leva" polo que está "de moda" e sempre protexida polos "sabios" masculinos da literatura galega. E que a min, que fun lector dela e de moitos outros, nin me vai nin me ven.
en canto ao do "torrente erótico desbordado" reférome non a Elevar as pálpebras, un exercicio de diccionario de "mira que palabra máis longa atopei que non sei que carallo quere dicir", propio dunha adolescente cun diccionario de sinónimos. Un libro que non pasa de ser graciosiño. Non, eu reférome a Vivimos no ciclo das erofanías, do 98, un libro cun título pedante, como Elevar as pálpebras, que é "abrir os ollos" en plan fino e con diccionario de sinónimos, e libro no que colle a temática inspirada por Olga Novo e Lupe Gómez en libros reveladores como a Teta sobre o sol, Nós Nús ou Pornografía e fai máis exercicios de dicionario nos que nos conta unha historia de desamor cun estilo patético e clásico que pretende que nos traguemos como "rompedor" e "proposta arriscada" e máis chorradas que hai que aguantar desa señora que parece que sae dun catálogo do corte inglés. Ademais de imitar a tendencia de Emma pedreira ou couceiro, que sempre as confundo, de crear palabras como "humidosas". Ela colle vai e di: miren, inventei as erofanías, que é máis pedante e de dicionario máis gordo.
así que sigo no meu: que non somos parvos, que non. Haivos moito máis e mellor no campo da literatura galega, ao meu modesto entender
E non é unha baixeza insinuar que o talento pode mercarse, moi-fráxil. Cela é un bo exemplo. Arrodearse de persoas influíntes é un modo de nos gañar un posto na foto.
o talento que está á venda é pouco recomendável. é de ínfima calidade e por iso pasa o que pasa.
celebro as súas ganas de deixar estas proclamas e que prefera recluírse vostede e facer como que non lle interesa, cando ten sementado de longos comentarios a prol ou en contra deste asunto moitas páxinas web. Lóxico é que queira dedicarse ao dolce far niente internáutico
por iso, supoño que xamais lerá isto e que xamáis o retrucará
tanti baci
gústame estíbaliz e maría lado e olga novo e tamén yolanda.
non entendo as comparativas de ningún tipo, aínda menos, cando se trata de literatura...ou será que hai detrás de tanto comentario algún escritor frustrado?
ardike, haberá máis e millores, tes razón, pero o importante non é a calidade do escritor, senón o gusto do leitor. a min yolanda gústame, e tamén ferrín e tamén mario benedetti e tantos outros. non me paro a pensar se un é millor que outro, ferrín tamén copiou outras tendencias e del dise "influencias". pero yolanda "copia" inventando palabras como fixo emma couceiro. eu tamén invento palabras todos os días e non me sinto plaxiador.
e xa me desviei do tema do artigo, pero eu é que diso non quería falar.
Xabier Cordal Fustes naceu na Coruña en 1965. Exerce como profesor de Lingua e Literatura en Castro Ribeiras de Lea (Terra Chá). Publicou varios libros de poemas, tanto en solitario coma en grupo (con Ronseltz ou coas Redes Escarlata, colectivo do que forma parte actualmente). Colabora ademais no xornal Galicia Hoxe.
Outros artigos de Xabier Cordal en Vieiros:
Roubáronnos o sol (21/10/2005)
Mala conciencia (11/10/2005)
Columnas bárbaras (03/10/2005)
Cidade Vampiro (23/09/2005)
Gasolina (29/08/2005)
Parabéns (29/06/2005)
Política cuántica, II (25/06/2005)
Máis no vello Vieiros.